„Odnalezienie w sobie czarownicy to w kobiecym życiu moment przełomowy. Wyzwalający. Już samo słowo dodaje skrzydeł.”

O czym jest ta książka?

Mona Chollet, francusko-szwajcarska dziennikarka i eseistka, zaprasza nas do fascynującej podróży przez historię i kulturę, by odkryć, kim naprawdę były i są współczesne „czarownice”. To nie jest opowieść o magicznych zaklęciach i lataniu na miotle. To wnikliwa analiza tego, jak na przestrzeni wieków postrzegano kobiety, które miały odwagę żyć po swojemu, niezależne, bezdzietne, starzejące się na własnych zasadach. Książka pokazuje, że polowania na czarownice, które kojarzymy głównie ze średniowieczem, tak naprawdę nasiliły się w czasach renesansu i oświecenia, a ich echa słychać do dziś. Chollet, przywołując przykłady z historii, literatury, popkultury, a nawet współczesnej polityki, demaskuje mechanizmy wykluczania i uciszania kobiet. Odkrywa przed czytelnikami, że dawny strach przed czarownicą jest wciąż żywy w niechęci wobec silnych, samodzielnych i głośno wyrażających swoje zdanie kobiet.

Warto wiedzieć

„Czarownice. Niezwyciężona siła kobiet” to erudycyjny i zaangażowany esej, który łączy analizę historyczną z refleksją nad współczesnością. Mona Chollet argumentuje, że postać czarownicy została stworzona jako narzędzie patriarchatu do kontrolowania i karania kobiet, które nie chciały wpisać się w tradycyjne role żony i matki. Autorka dzieli swoją analizę na cztery główne części, w których bada, jak społeczeństwo postrzega kobiecą niezależność, świadomą bezdzietność, proces starzenia się oraz symboliczną więź kobiet z naturą. Książka ta jest ważnym głosem w dyskusji o feminizmie i równouprawnieniu. Uświadamia, jak głęboko zakorzenione są stereotypy i uprzedzenia wobec kobiet oraz pokazuje, że walka o prawo do samostanowienia trwa od wieków. Chollet zachęca, by odzyskać figurę czarownicy jako symbol siły, mądrości i buntu, inspirując młode czytelniczki i czytelników do krytycznego myślenia o otaczającej ich rzeczywistości i narzucanych im rolach społecznych.

Tematy do rozmowy

• Mona Chollet pokazuje, że ofiarami polowań na czarownice często padały kobiety niezależne – zielarki, akuszerki, samotne wdowy. Dlaczego, waszym zdaniem, ich samodzielność i wiedza mogły budzić w ludziach strach? Czy dzisiaj również spotykamy się z niechęcią wobec kobiet, które żyją inaczej niż większość?
• W książce pojawia się teza, że kobiety, które świadomie rezygnują z macierzyństwa, wciąż spotykają się z presją i niezrozumieniem. Dlaczego decyzja o nieposiadaniu dzieci jest tak często komentowana i oceniana? Jakie argumenty na rzecz swojego wyboru przedstawia autorka?
• Autorka analizuje negatywny wizerunek starszej kobiety w kulturze. Zastanówcie się, jak w filmach, bajkach czy reklamach przedstawiane są starsze kobiety. Czy zgadzacie się z tezą Chollet, że boimy się kobiecej starości, bo kojarzy się z siłą i doświadczeniem, których nie da się łatwo kontrolować?
• Chollet porównuje patriarchalny stosunek do natury (jako czegoś, co trzeba podbić i eksploatować) do stosunku do kobiet. Co sądzicie o tym porównaniu? Czy dostrzegacie podobieństwa w tym, jak traktujemy naszą planetę i jak przez wieki traktowano kobiety?

Dalsze inspiracje

Opowieść podręcznej, Persepolis, Damy, dziewuchy, dziewczyny, Mężczyźni objaśniają mi świat